โรงเรียนต้นแบบแก้ปัญหาขยะครบวงจร ปลูกฝังการจัดการที่ยังยืนให้เยาวชน
บทบาทของเยาวชนทั่วทุกมุมโลกในการเคลื่อนไหวและจัดกิจกรรมต่างๆ เพื่อรณรงค์ให้ ทุกคน ทุกภาคส่วน ตระหนักถึงปัญหาสิ่งแวดล้อมกำลังกลายโมเดลใหม่ที่สร้างความหวังในการกู้วิกฤตสิ่งแวดล้อมในหลากหลายประเด็น ไม่ว่าจะเป็น การเปลี่ยนแปลงของสภาพภูมิอากาศ ปัญหามลพิษ ปัญหาพื้นที่ป่าลดลง ฯลฯ อย่างไรก็ตาม หากโฟกัสไปที่ปัญหาขยะ พบว่า เฉพาะในประเทศไทย มีโรงเรียนหลายแห่ง กำลังมีบทบาทสำคัญในการปลูกฝังเยาวชนให้ดูแลจัดการปัญหานี้อย่างต่อเนื่องเช่นกัน
.
โรงเรียนรุ่งอรุณ ซึ่งตั้งอยู่ในเขตบางขุนเทียน กรุงเทพมหานครเป็นหนึ่งในตัวอย่างการจัดการขยะที่ได้รับการยอมรับในวงกว้าง ตลอดหลายปีที่ผ่านมา มีโรงเรียนและคณะบุคคลต่าง ๆ ทั้งในและต่างประเทศแวะเวียนเข้าเยี่ยมชมการดำเนินการด้านการจัดการขยะของโรงเรียนนี้ อย่างไม่ขาดสาย และสิ่งที่จะได้เห็นจากการเข้าเยี่ยมชมก็คือ การวางแผน ออกแบบ จัดการที่เกิดขึ้นในโรงเรียนให้เชื่อมโยงกัน อย่างครบวงจร โดยมีเป้าหมายในการสร้างโรงเรียนให้เป็นชุมชนที่มีของเสียเหลือศูนย์ (Zero Waste)
.
โรงเรียนได้จัดตั้ง สถานีคัดแยกขยะ เพื่อแยกขยะทุกชิ้น ทุกประเภทที่เกิดขึ้นในโรงเรียนอย่างละเอียด ผ่านระบบจัดการที่ออกแบบมาอย่างรอบคอบ เริ่มจากแยกขยะ 3 ประเภท คือ 1 .เศษอาหารสำหรับบริจาคเป็นอาหารสัตว์ 2.ขยะย่อยสลายง่ายส่งไปหมักเป็นปุ๋ยชีวภาพ 3.ขยะรีไซเคิล จะถูกนำไปดัดแปลงเป็นผลิตภัณฑ์ต่าง ๆ กลับมาใช้ใหม่ ออกจากขยะกลุ่มขยะพิษ ขยะติดเชื้อและขยะย่อยสลายยากที่ต้องจัดเก็บ รอให้เจ้าหน้าที่ของกรุงเทพมหานครดำเนินการต่อไป
.
ขยะที่ได้จาก ทั้ง 3 กลุ่มจะถูกนำไปเข้าสู่กระบวนการเปลี่ยนขยะเป็นทรัพยากรภายใน “สถานีสิ่งแวดล้อม” ที่จัดเตรียมไว้สำหรับเป็นพื้นที่เรียนรู้เชิงปฏิบัติการนอกห้องเรียน เช่นสถานีคัดแยกขยะ สถานีน้ำจุลินทรีย์ สถานีปุ๋ยหมักชีวภาพพร้อมทั้งต่อยอดไปสู่กิจกรรมแปลงผักอินทรีย์ พื้นที่สำหรับนำขยะกลุ่มย่อยสลายยากกลับมาใช้ประโยชน์ เช่น การเปลี่ยนกล่องนมเป็นกรีนบอร์ด จัดตั้งสถานีซ่อม-สร้าง ไว้สำหรับซ่อมหรือสรรค์สร้างสิ่งของเหลือใช้ ปรับเปลี่ยนรูปแบบการใช้งานเป็นสิ่งใหม่ เช่นนำมาต่อเป็น โต๊ะ เก้าอี้ เครื่องเรือน เครื่องใช้
.
นอกจากนี้ ยังได้จัดกิจกรรมรณรงค์ เพื่อปรับพฤติกรรมการสร้างขยะ รณรงค์ให้ร้านค้าเลิกใช้ขวด ถุง ถ้วยพลาสติกและกล่องโฟมใส่อาหารและเครื่องดื่ม ส่งเสริมให้ทั้งผู้ซื้อและผู้ขาย เปลี่ยนไปใช้ภาชนะที่สามารถล้างและนำกลับมาใช้ได้อีก อาทิ ปิ่นโต ตะกร้า ถุงผ้า ฯลฯ ปัจจุบันโครงการ “ของเสียเหลือศูนย์” ยังคงดำเนินอยู่และมีส่วนสำคัญในการสร้างอุปนิสัยการจัดการขยะอย่างครบวงจรให้กับนักเรียนอย่างต่อเนื่อง
.
เช่นเดียวกับ โรงเรียนหัวตะพานวิทยาคม จ.อำนาจเจริญ ซึ่งได้รับรางวัลถ้วยพระราชทานสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ประจำปี 2562 ประเภทโรงเรียนปลอดขยะ ระดับมัธยมศึกษา โดยโรงเรียนได้กำหนดนโยบายและแผนการบริหารจัดการขยะ นำพาสู่เศรษฐกิจพอเพียง เคียงคู่ชุมชน ใช้กระบวนสร้างผู้มีส่วนร่วมช่วยกันออกแบบแผนและเขียนคู่มือการดำเนินงาน สร้างความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการจัดการขยะ การคัดแยกขยะ และวิธีการทิ้งที่ถูกต้องให้กับผู้เข้าร่วมกิจกรรม
.
โรงเรียนหัวตะพานวิทยาคม ยังได้น้อมนำปรัชญา “เศรษฐกิจพอเพียง” มาเป็นแนวทางในการดำเนินงานจัดการขยะ ผ่านบ้านธนาคารขยะที่ตั้งขึ้นเพื่อซื้อ-ขายขยะภายในโรงเรียนและชุมชน บ้านดินและปุ๋ยสำหรับแปลงขยะที่ย่อยสลายได้เป็นปุ๋ยชีวภาพ บ้านถ่านไบโอชาร์สำหรับผลิตถ่านชีวภาพที่ผลิตจากชีวมวล หรือสารอินทรีย์ที่ย่อยสลายได้จากธรรมชาติ หรือวัสดุเหลือใช้จากการเกษตร เช่น ใบไม้ กิ่งไม้ หญ้า ฟางข้าว เหง้ามันสําปะหลัง ซังและต้นข้าวโพด มูลสัตว์ กากตะกอนของเสีย ฯลฯ บ้านพืชผักสวนครัว หรือพื้นที่ปลูกพืชโดยใช้ปุ๋ยชีวภาพที่ผลิตเอง นอกจากนี้โรงเรียนยังได้ขยายผลการจัดการขยะ โดยเริ่มจากที่บ้านของนักเรียน มีการตรวจประเมินและเยี่ยมบ้าน มอบเกียรติบัตรสร้างแรงจูงใจให้ผู้ร่วมกิจกรรม รวมถึงสร้างกระบวนการออกไปให้ความรู้กับโรงเรียนเครือข่ายและผู้ที่สนใจอีกด้วย
.
#ชีวิตวิถีใหม่ใส่ใจสิ่งแวดล้อม
.
ที่มา
https://www.roong-aroon.ac.th/?page_id=6543
https://www.thaipost.net/main/detail/74363